Tag: Horeca

Artikelen voor cafés, restaurants en andere horecazaken.

  • Verduurzamen als huurder: wat mag wel en wat niet?

    Verduurzamen als huurder: wat mag wel en wat niet?

    Dit artikel kan affiliate links bevatten. Kies je via zo’n link, dan krijgen wij een kleine vergoeding. Dat kost jou niets extra.

    In het kort

    Als huurder mag je veranderingen die je bij vertrek zonder noemenswaardige kosten ongedaan maakt meestal zelf doen, zoals slimme stekkers, ledlampen en slimme radiatorknoppen. Alles wat vast aan het pand zit, overleg je met je verhuurder. Kijk altijd eerst in je huurcontract.

    De meeste kleine ondernemers huren hun pand. Wil je energie besparen, dan loop je al snel tegen de vraag aan: wat mag ik zelf, en wat is aan de verhuurder? In dit artikel lees je wat de regels zijn, welke maatregelen je zonder overleg kunt nemen en hoe je de rest met je verhuurder bespreekt.

    De Slimme Zaak geeft algemene informatie, geen juridisch advies. Twijfel je over je eigen situatie, kijk dan in je huurcontract of vraag advies aan een jurist.

    Wat zegt de wet?

    Volgens het Burgerlijk Wetboek (artikel 7:215) heb je als huurder toestemming van de verhuurder nodig voor veranderingen aan de indeling of de uitstraling van het pand. Een uitzondering zijn veranderingen die je aan het einde van de huur zonder noemenswaardige kosten weer ongedaan kunt maken. Die mag je in principe zelf doen.

    Bij bedrijfsruimte is het huurcontract minstens zo belangrijk als de wet. Veel contracten, bijvoorbeeld op basis van de modellen van de ROZ, bevatten eigen afspraken over wat je wel en niet mag veranderen en wat je bij vertrek moet terugbrengen in de oude staat. Kijk daarom altijd eerst in je huurcontract en de algemene bepalingen.

    Wat kun je meestal zelf doen?

    Maatregelen die niets aan het pand veranderen of die je zonder kosten weer verwijdert, kun je in de regel zelf nemen. Dit zijn ook vaak de maatregelen die het snelst iets opleveren.

    MaatregelWaarom het meestal mag
    Sluipverbruik aanpakken: apparaten uitzetten, energiebesparende stand (zie Sluipverbruik in je zaak)Geen verandering aan het pand
    Slimme stekkers en tijdschakelaarsSteek je in en haal je er weer uit
    Losse lampen vervangen door ledAlleen de lamp, niet de armatuur
    Slimme radiatorknoppenTe vervangen door de oude knoppen
    Zuinige apparatuur: koeling, printer, koffieautomaatJouw eigendom
    Energiecontract overstappenAls het contract op jouw naam staat
    Tochtstrips en deurdranger op binnendeurenKlein en meestal zonder schade te verwijderen

    Wat overleg je met je verhuurder?

    Alles wat vast aan het pand zit of de installatie verandert, bespreek je vooraf. Leg de afspraken altijd schriftelijk vast, inclusief wat er bij vertrek gebeurt.

    • Thermostaat vervangen door een slimme thermostaat (vaak geen probleem, maar het is de installatie van de verhuurder)
    • Verlichting met sensoren of nieuwe armaturen
    • Luchtgordijn of automatische deur bij de ingang
    • Zonnepanelen op het dak
    • Isolatie, nieuwe ramen of HR++-glas
    • Een andere verwarmingsinstallatie, zoals een warmtepomp

    Welke regels gelden er?

    Twee regels zijn voor ondernemers in een huurpand het belangrijkst.

    Energiebesparingsplicht. Verbruikt je bedrijf meer dan 50.000 kWh stroom of 25.000 m³ gas per jaar, dan moet je alle energiebesparende maatregelen nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Dat is volgens de KVK meer dan twintig keer het verbruik van een gemiddeld huishouden. Voor de meeste kleine zaken geldt de plicht dus niet, maar een grote horecazaak kan er wel onder vallen. Eens per vier jaar rapporteer je de genomen maatregelen bij RVO.

    De verdeling tussen huurder en verhuurder is daarbij duidelijk geregeld:

    • De huurder neemt de maatregelen die geen toestemming van de eigenaar vragen, zoals ledverlichting.
    • De eigenaar neemt de maatregelen die de huurder niet zelf kan nemen, zoals isolatie van gevel, dak, ramen en deuren.
    • Deel je het pand met andere huurders, dan is meestal de eigenaar verantwoordelijk, behalve voor zaken die alleen jij kunt regelen, zoals je eigen apparatuur.

    Energielabel C voor kantoren. Sinds 1 januari 2023 moeten kantoren in Nederland minimaal energielabel C hebben. Dat is een verplichting voor de eigenaar; gemeenten handhaven dit (Rijksoverheid). Er gelden uitzonderingen, bijvoorbeeld voor kleine kantoren. Huur je een kantoor, dan kun je je verhuurder vragen welk label het pand heeft. Verbeteringen die de eigenaar doet om aan het label te voldoen, kunnen ook jouw energiekosten verlagen.

    Zo bespreek je het met je verhuurder

    Voor maatregelen aan het pand zelf heb je je verhuurder nodig. Een goed voorbereid voorstel maakt de kans op een ja groter.

    1. Maak het concreet. Noem de maatregel, de geschatte kosten en wat het oplevert. Een offerte van een installateur helpt.
    2. Benoem het belang van de verhuurder. Isolatie, beter glas of zonnepanelen verbeteren het energielabel en daarmee de waarde en verhuurbaarheid van het pand.
    3. Stel een kostenverdeling voor. Bijvoorbeeld: de verhuurder betaalt de investering, jij een kleine huurverhoging die lager is dan je besparing op energie. Of jij betaalt, en de verhuurder neemt de voorziening over aan het einde van de huur.
    4. Leg alles schriftelijk vast. Wie betaalt wat, wie is eigenaar, wie onderhoudt het, en wat gebeurt er bij vertrek.

    Zo helpt AI

    Een aantal slimme thermostaten gebruikt AI om de verwarming af te stemmen op het pand en op wanneer er mensen zijn. Omdat je slimme radiatorknoppen weer kunt vervangen door de oude, zijn ze ook voor huurders interessant.

    • tado° AI Assist (abonnement, € 29,99 per jaar, voor tado° X) leert per ruimte hoe snel die opwarmt en afkoelt en stuurt de radiatorknoppen daarop bij. Met machine learning voorspelt het systeem wanneer iemand aankomt en begint het kort daarvoor met verwarmen. Je eigen tijdschema gaat wel voor. Volgens tado bespaar je tot 55 procent meer dan met de gratis app, op basis van eigen modelberekeningen; de werkelijke besparing hangt af van het gebouw en het gebruik.
    • Netatmo Auto-Adapt kalibreert zich elke twee weken op de eigenschappen van het pand, zoals isolatie en hoe snel het afkoelt. Met de weersverwachting of een buitensensor bepaalt het hoe vroeg de verwarming aan moet om op tijd op temperatuur te zijn (Netatmo).

    Voor een zaak met vaste openingstijden levert vooral het automatisch afstemmen van de opwarmtijd iets op: de verwarming gaat niet eerder aan dan nodig.

    Verder lezen

    Wil je weten waar jouw zaak verder kan besparen? Doe de bespaarscan: drie vragen, en je krijgt direct de tips die voor jou het meest opleveren.

    Laatst bijgewerkt: november 2026. Zo verdienen we ons geld: lees de affiliate-disclaimer.

  • Sluipverbruik in je zaak: zo vind je de grootste stroomslurpers

    Sluipverbruik in je zaak: zo vind je de grootste stroomslurpers

    Dit artikel kan affiliate links bevatten. Kies je via zo’n link, dan krijgen wij een kleine vergoeding. Dat kost jou niets extra.

    In het kort

    Sluipverbruik is stroom die apparaten verbruiken terwijl niemand ze gebruikt, bijvoorbeeld ’s nachts of in het weekend. Je meet het in één nacht met de elektriciteitsmeter, zoekt de grootste verbruikers op met een energiekostenmeter of P1-meter en schakelt ze daarna automatisch uit.

    Sluipverbruik is het stroomverbruik van apparaten die aan of op stand-by staan terwijl niemand ze gebruikt: ’s nachts, in het weekend of tussen afspraken door. Denk aan een koffieautomaat die water warm houdt, een printer op stand-by of reclameverlichting die na sluitingstijd blijft branden.

    Het staat niet als aparte post op je energierekening, waardoor het makkelijk over het hoofd wordt gezien. Tegelijk is het een van de eenvoudigste besparingen: apparaten uitzetten kost niets.

    Wat kost sluipverbruik?

    Een apparaat dat continu 1 watt verbruikt, gebruikt in een jaar bijna 9 kWh (1 watt × 8.760 uur). Lopen er in je zaak buiten openingstijden samen 100 watt aan apparaten door, dan is dat 876 kWh per jaar: bij 30 cent per kWh ruim 260 euro. Je eigen tarief vind je op je energierekening.

    Stimular, een stichting die bedrijven helpt verduurzamen, geeft een vuistregel: bij bedrijven die vooral overdag op werkdagen draaien, is het verbruik ’s nachts en in het weekend meestal niet meer dan 20 procent van het totaal. Ligt het boven de 50 procent, dan draaien er buiten werktijd waarschijnlijk apparaten die niet nodig zijn.

    Stap 1: meet je sluipverbruik

    Hiervoor heb je alleen de elektriciteitsmeter in de meterkast nodig.

    1. Bij sluiting: lees de elektriciteitsmeter af en noteer de stand en de tijd.
    2. Bij opening: lees de meter de volgende ochtend opnieuw af, voordat je iets aanzet.
    3. Rekenen: deel het verschil in kWh door het aantal uren en vermenigvuldig met 1.000. Nu weet je hoeveel watt er de hele nacht doorliep.

    Een voorbeeld: om 18:00 staat de meter op 12.340,0 kWh, de volgende ochtend om 08:00 op 12.342,8 kWh. Dat is 2,8 kWh in 14 uur. Er liep dus de hele nacht zo’n 200 watt door, terwijl er niemand was.

    Heb je een dag- en nachttarief, dan staat het nachtverbruik ook gewoon op je jaaroverzicht. Wil je het precies weten? Stimular raadt aan om een heel weekend te meten en het weekend erna alles uit te zetten wat uit kan. Het verschil tussen die twee weekenden is je besparing.

    Stap 2: zoek uit welke apparaten het zijn

    Om te zien welke apparaten het meest verbruiken, zijn er twee hulpmiddelen:

    • Energiekostenmeter of slimme stekker met verbruiksmeting. Deze plaats je tussen stopcontact en apparaat. Hij laat zien hoeveel watt het apparaat verbruikt, ook op stand-by. Zo meet je apparaten één voor één.
    • P1-meter. Deze sluit je aan op de slimme meter. Hij toont je totale verbruik live in een app. Zet je een apparaat uit, dan zie je direct het verschil.

    Veelvoorkomende sluipverbruikers per branche

    Een aantal apparaten komt in bijna elke zaak voor. Daarnaast verschilt het per branche.

    In vrijwel elke zaak: koffieautomaat of waterkoker met warmhoudfunctie, printers en multifunctionals, computers en schermen op stand-by, router en netwerkapparatuur, reclame- en buitenverlichting, en verwarming of ventilatie waarvan de klok verkeerd staat.

    BrancheLet vooral op
    KantoorPc’s die niet uitgaan, schermen, printers, koffieautomaat, verwarming die in het weekend doorloopt
    PraktijkSterilisator en behandelapparatuur, verwarming van lege behandelruimtes, wachtkamerverlichting
    Kapper en salonBoiler die de hele nacht op temperatuur blijft, wasmachine en droger op stand-by, sterilisatoren, etalageverlichting
    WinkelEtalage- en reclameverlichting, kassasysteem en schermen, koelvitrines
    HorecaKoelingen en vriezers (die moeten aan, maar kunnen zuiniger), warmhoudapparatuur, vaatwasser op stand-by, terrasverwarming

    Belangrijk: niet alles mag zomaar uit. Koelingen, alarm, beveiliging en apparaten met een eigen planning, zoals een server, blijven gewoon aan. Daar zit de winst in slimmer instellen, of op termijn in een zuiniger model.

    Stap 3: verminder het verbruik

    Volgens Stimular kan het slim aan- en uitschakelen van apparatuur tot 50 procent besparen op het verbruik van die apparatuur, met een terugverdientijd van minder dan een jaar. Begin met de maatregelen die niets kosten.

    1. Uitzetten bij sluiting. Maak een vaste lijst voor wie als laatste vertrekt: printer, koffieautomaat, schermen, pc’s. Met een stekkerdoos met schakelaar gaat dit in één keer.
    2. Instellingen controleren. Zet de energiebesparende stand aan op pc’s, printers en schermen. Controleer de klok van verwarming, ventilatie en buitenverlichting; die staat na een stroomstoring of de overgang naar zomer- of wintertijd vaak verkeerd.
    3. Tijdschakelaars en slimme stekkers. Voor apparaten die vaak vergeten worden: een tijdschakelklok met weekprogramma (volgens Stimular 10 tot 40 euro) of een slimme stekker die je via een app instelt. Geschikt voor koffieautomaat, etalageverlichting en lichtreclame.
    4. Blijven meten. Herhaal de nachtmeting eens per kwartaal. Stijgt het verbruik weer, dan staat er iets aan dat niet nodig is.
    5. Zuinig vervangen. Bij vervanging van een apparaat: let op het stand-by verbruik en het energielabel, niet alleen op de prijs.

    Zo helpt AI

    Er zijn energiemeters die met AI zelf apparaten herkennen. De Belgische Smappee meet het stroomverbruik in de meterkast en herkent grote apparaten aan hun elektrische ‘handtekening’ (NILM, non-intrusive load monitoring). Volgens Smappee duurt het vier tot vijf weken voordat apparaten herkend worden, gaat het om maximaal vijf grote verbruikers en ligt de nauwkeurigheid gemiddeld rond 70 procent. Smappee geeft aan dat de functie alleen werkt met de Genius-gateway in woningen. Voor een zaak met veel kleinere apparaten zijn een P1-meter en een energiekostenmeter per apparaat (zie stap 2) daarom betrouwbaarder. Wel handig: Smappee toont standaard je always-on-verbruik, het laagste verbruik van de afgelopen twee dagen.

    Huur je je pand?

    Als huurder kun je alles in dit artikel zelf doen: meten, uitzetten, stekkers en tijdschakelaars. Voor aanpassingen aan de vaste installatie, zoals verlichting met sensoren of een andere verwarmingsregeling, overleg je eerst met je verhuurder. Wat je als huurder wel en niet mag, lees je in verduurzamen als huurder.

    Energietarief

    Naast je verbruik bepaalt ook je tarief per kWh wat je betaalt. Controleer daarom of je energiecontract nog past bij je zaak, en wanneer het afloopt.

    Veelgestelde vragen

    Wat is een P1-meter en helpt die om sluipverbruik te vinden?

    Een P1-meter is een klein kastje dat je aansluit op de P1-poort van je slimme meter. Het toont je stroomverbruik vrijwel live in een app, bij nieuwere slimme meters elke seconde. Zo zie je ’s nachts hoeveel er doorloopt, en zet je een apparaat uit, dan zie je direct het verschil.

    Wil je weten waar jouw zaak verder kan besparen? Doe de bespaarscan: drie vragen, en je krijgt direct de tips die voor jou het meest opleveren.

    Laatst bijgewerkt: november 2026. Zo verdienen we ons geld: lees de affiliate-disclaimer.

  • Hackers in slimme apparaten: zo beveilig je je zaak

    Hackers in slimme apparaten: zo beveilig je je zaak

    In het kort

    Begin november 2026 hebben hackers in meerdere Europese landen koelinstallaties van winkels op afstand warmer gezet. Ook in Nederland zijn bedrijven getroffen. De installaties waren direct vanaf internet bereikbaar en de standaardwachtwoorden waren niet gewijzigd. Dezelfde zwakke plekken kunnen ook in jouw zaak zitten, bijvoorbeeld in de koeling, de thermostaat, camera’s of andere slimme apparaten. In dit artikel lees je wat er is gebeurd en welke maatregelen je zelf kunt nemen.

    Wat is er gebeurd?

    Op 2 november 2026 werd bekend dat hackers in meerdere Europese landen toegang hadden gekregen tot de besturing van koelinstallaties. Volgens fabrikant Danfoss gaat het in Nederland om minstens zeventien bedrijven, waaronder buurtwinkels, slagerijen en opslagbedrijven. Bij een opslaglocatie voor diepvriesproducten steeg de temperatuur van min 20 naar min 10 graden. Daar werd op tijd ingegrepen (HCC).

    In België ging het in de nacht van 1 op 2 november om meer dan 70 supermarkten. De aanvallers zetten de verdampers in de ontdooistand, waardoor winkels koelingen moesten leegruimen en veel voedsel weggooiden (ITdaily). Ook Luxemburg, Zweden, Ierland, Estland, Finland en Italië meldden aanvallen. Begin oktober waren al honderden Franse supermarkten op dezelfde manier getroffen (CBS News).

    Wie erachter zit en waarom, is nog niet bekend. Een financieel motief lijkt onwaarschijnlijk. Onderzoekers houden rekening met sabotage.

    Hoe konden de hackers binnenkomen?

    Koelinstallaties zijn vaak met internet verbonden, zodat een monteur op afstand kan meekijken en instellingen kan aanpassen. Dat is handig, maar bij de getroffen bedrijven ging het op een aantal punten mis:

    • Direct bereikbaar vanaf internet. De besturing was niet afgeschermd met een beveiligde verbinding, zoals een VPN.
    • Standaardwachtwoorden. Bij de getroffen Nederlandse installaties waren de wachtwoorden uit de fabriek nooit gewijzigd.
    • Verouderde software. Bij een deel van de Belgische installaties ging het om oudere systemen die sinds 2016 geen beveiligingsupdates meer kregen. Daarin zat een onderhoudstoegang voor monteurs met een voorspelbare toegangscode.
    • Advies niet opgevolgd. Danfoss had op 13 oktober al geadviseerd om installaties los te koppelen van het openbare internet. De meeste bedrijven deden dat, maar niet allemaal.

    De hackers hoefden het systeem niet te breken. Ze gebruikten gewoon functies die al bestonden, zoals de ontdooistand.

    Dit geldt niet alleen voor koelingen

    Elk apparaat dat met internet verbonden is, is in feite een kleine computer. Het kan dezelfde zwakke plekken hebben: een standaardwachtwoord, verouderde software of een verbinding die voor iedereen open staat. Kijk daarom ook naar de andere slimme apparaten in je zaak.

    BrancheApparaten om te controleren
    KantoorSlimme thermostaat, netwerkprinters, camera’s, toegangssysteem, router
    PraktijkOnline agenda, behandelapparatuur met netwerkaansluiting, camera’s, thermostaat
    Kapper en salonKassasysteem, slimme thermostaat, camera, slimme stekkers, muzieksysteem
    WinkelKoelvitrines, kassasysteem, pinapparaat, camera’s en alarm, etalageverlichting met app
    HorecaKoel- en vriescellen, temperatuursensoren, kassasysteem, klimaatinstallatie, camera’s

    8 maatregelen tegen hackers

    De maatregelen hieronder zijn gebaseerd op het advies van de fabrikant na de aanvallen, de KVK en het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC). De meeste kosten niets.

    1. Maak een lijst van alles wat online is

    Loop je zaak door en noteer elk apparaat dat met internet of een app werkt: van koeling en thermostaat tot camera, kassasysteem en slimme stekkers. Schrijf erbij wie het heeft geïnstalleerd en wie het onderhoudt. Een apparaat dat je niet kent, kun je ook niet beveiligen.

    2. Wijzig alle standaardwachtwoorden

    Dit was precies wat bij de getroffen bedrijven misging. Geef elk apparaat een eigen, sterk wachtwoord en gebruik niet overal hetzelfde. Een wachtwoordmanager helpt om ze bij te houden. Biedt de app tweestapsverificatie aan, zet die dan aan.

    3. Vraag je installateur hoe toegang op afstand geregeld is

    Bij koelinstallaties, klimaatinstallaties en beveiligingssystemen kijkt de installateur vaak op afstand mee. Vraag na of dat via een beveiligde verbinding gaat, zoals een VPN, en niet via een open verbinding met internet. Is toegang op afstand niet nodig, laat die dan uitzetten.

    4. Installeer updates, en vervang wat geen updates meer krijgt

    Zet automatische updates aan waar dat kan. Vraag bij grotere installaties wie verantwoordelijk is voor de updates: jij, de leverancier of de installateur. Een apparaat dat geen updates meer krijgt, vervang je of haal je van internet af.

    5. Zet slimme apparaten op een apart netwerk

    Veel routers kunnen een tweede netwerk maken, bijvoorbeeld een gastnetwerk. Zet slimme apparaten daarop en houd je kassasysteem, administratie en computers op het hoofdnetwerk. Wordt er dan toch een apparaat gehackt, dan kan de hacker niet bij de rest. Laat je hierbij eventueel helpen door je IT-leverancier.

    6. Zet uit wat je niet gebruikt

    Veel apparaten hebben functies die je niet nodig hebt, zoals bediening op afstand of koppelingen met andere diensten. Zet die uit. Elk onderdeel dat niet online is, kan ook niet van buitenaf worden misbruikt. Gebruik je een apparaat helemaal niet meer, haal het dan ook van de stroom: dat scheelt meteen sluipverbruik.

    7. Zorg voor een alarm en handmatige bediening

    Een losse temperatuursensor die een melding stuurt als de koeling te warm wordt, laat je op tijd ingrijpen, ook als de besturing zelf is overgenomen. Zorg daarnaast dat belangrijke apparaten, zoals koelingen en verwarming, ook met de hand te bedienen zijn als de app of het internet niet werkt.

    8. Spreek af wat je doet als het misgaat

    Leg vast wie je belt bij een storing, waar de handleiding ligt en hoe je een apparaat loskoppelt van internet. Werken er meer mensen in je zaak, zorg dan dat ook zij dit weten.

    Vragen voor je installateur of leverancier

    • Is dit apparaat direct bereikbaar vanaf internet?
    • Hoe kijkt u op afstand mee, en is die verbinding beveiligd?
    • Is het standaardwachtwoord gewijzigd, en wie kent het nieuwe wachtwoord?
    • Krijgt dit apparaat nog beveiligingsupdates, en wie installeert ze?
    • Wat gebeurt er als de internetverbinding wegvalt?

    Wat doe je als je denkt dat je gehackt bent?

    1. Koppel het apparaat los van internet, of zet de router van dat netwerk uit.
    2. Bel je installateur of leverancier en vraag hem de instellingen te controleren.
    3. Controleer de temperatuur en de producten in koelingen en vriezers.
    4. Wijzig de wachtwoorden van het apparaat en de bijbehorende app.
    5. Noteer wat er gebeurde en wanneer. Dat heb je nodig voor je verzekering en een eventuele aangifte.

    Wat verandert er aan de regels?

    De Europese Cyber Resilience Act verplicht fabrikanten om de software van hun producten tijdens de levensduur te blijven ondersteunen. De verplichtingen gaan pas in december 2027 in (ITdaily). Tot die tijd ligt de verantwoordelijkheid voor een groot deel bij jou en je installateur.

    Verder lezen

    Laatst bijgewerkt: 6 november 2026.